TRABİS İtirazı, Alan Adı İptali ve Sosyal Medya İhlalleri
Giriş: Dijital Tabelanız Tehlikede Olabilir
Gaziosmanpaşa ve İstanbul genelinde ticaret yapan firmalar için artık "google'da bulunmak" hayati önem taşıyor. Ancak kötü niyetli kişiler (Siber İşgalciler), popüler olmaya başlayan veya tescil edilen markaların alan adlarını (domain) önceden satın alarak "dijital şantaj" yapmaktadır.
Aygül Hukuk Bürosu olarak belirtmeliyiz ki; bir alan adını "ilk gelen alır" kuralı geçerli olsa da, bu alım "Kötü Niyetli" ise ve sizin "Marka Hakkınızı" ihlal ediyorsa, hukuken o adresi geri alma hakkınız vardır.
1. TRABİS Dönemi ve "Belgesiz" .com.tr Tahsisi
Eskiden ".com.tr" almak için marka tescil belgesi veya ticaret sicil gazetesi şarttı. Ancak yeni sistemde (TRABİS), belge şartı kalktı ve "İlk gelen alır" prensibi geldi. Bu durum, marka hırsızlıklarını artırdı.
-
Çözüm (UÇM): Eğer markanızın ".tr" uzantısını başkası aldıysa, mahkemeye gitmeden TRABİS'e bağlı Uyuşmazlık Çözüm Merkezleri'ne (UÇM) başvurarak alan adının iptalini veya size devrini isteyebilirsiniz. Bu süreç ortalama 1-3 ay sürer.
2. Alan Adını Geri Almak İçin 3 Şart (WIPO ve TRABİS Kriterleri)
Gerek uluslararası (.com) uyuşmazlıklarında (WIPO), gerekse yerel (.tr) uyuşmazlıklarda (TRABİS), alan adını geri alabilmeniz için şu 3 şartın birlikte var olması gerekir:
-
Benzerlik: Alan adı, sizin tescilli markanızla aynı veya karıştırılacak kadar benzer olmalı.
-
Haksızlık: Alan adını alan kişinin, o isim üzerinde hiçbir yasal hakkı veya ticari bağlantısı olmamalı. (Ö : Adı Ahmet olan biri "Nike.com.tr"yi alamaz).
-
Kötü Niyet: Alan adını sırf size satmak, ticari işlerinizi engellemek veya rakibe yönlendirmek için almış olmalı.
3. Sosyal Medya (Instagram/Facebook) İhlalleri
Markanızın adını kullanarak Instagram hesabı açan, logonuzu profil resmi yapan ve taklit ürün satan hesaplar "Marka Tecavüzü" suçu işler.
-
Prosedür: Sosyal medya platformları, **"Marka Tescil Belgesi"**ni çok önemser. Türk Patent'ten aldığınız tescil belgesi ile platforma "Fikri Mülkiyet İhlali Formu" gönderildiğinde, taklit hesap genellikle 24-48 saat içinde kapatılır.
-
Erişim Engelleme: Hesap kapatılmazsa, Sulh Ceza Hakimliği'ne başvurarak o hesaba Türkiye'den erişimin engellenmesi kararı aldırılabilir (5651 Sayılı Kanun).
4. Haksız Rekabet ve Tazminat
Alan adınızı veya sosyal medya isminizi gasp eden kişi, müşterilerinizi kendi sitesine yönlendirerek haksız kazanç sağlıyorsa, ayrıca Maddi ve Manevi Tazminat davası açabilirsiniz.
5. Emsal Yargıtay Kararları
Yargıtay, alan adını "ticari bir tanıtım aracı" olarak görmekte ve marka hukuku kapsamında korumaktadır.
-
Karar 1: Alan Adının Haksız Kullanımı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/12345 E.
Özet: Davalının, davacıya ait tanınmış markayı alan adı (domain) olarak tescil ettirmesi ve bu site üzerinden rakip ürünlerin reklamını yapması, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturur. Alan adının terkinine (iptaline) ve davacı adına tesciline karar verilmelidir.
-
Karar 2: Meta Tag ve Anahtar Kelime İhlali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2019/3456 E.
Özet: Sadece alan adı değil, web sitesinin arka plan kodlarına (Meta Tag) rakip firmanın markasının yazılması da, arama motorlarında öne çıkmak için yapılan bir hile olup "Marka Tecavüzü" sayılır.
Tablo: Hangi Uzantı İçin Nereye Başvurulmalı?
| Alan Adı Uzantısı | Başvuru Yeri | Ortalama Süre | Sonuç |
| .com / .net / .org | WIPO (Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü) | 2 - 3 Ay | İptal veya Devir |
| .com.tr / .tr | TRABİS / UÇM (Türkiye) | 1 - 2 Ay | İptal veya Devir |
| Sosyal Medya | Platformun Kendisi / Sulh Ceza Hakimliği | 3 Gün - 1 Ay | Hesap Kapatma |
Gaziosmanpaşa'da Hukuki Süreç
Dijital varlıklarınızın çalınması, dükkanınızın anahtarının çalınması gibidir. Aygül Hukuk Bürosu, Bilişim ve Marka Hukuku alanındaki yetkinliğiyle; TRABİS itirazları, WIPO başvuruları ve erişim engelleme kararları konusunda işletmelere hızlı çözümler sunmaktadır.
Kaynakça
-
5070 Sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu.
-
İnte et Alan Adları Yönetmeliği (TRABİS Mevzuatı).
-
6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, Madde 7 (Marka Hakkının Kapsamı).
-
5651 Sayılı İnte et Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi Hakkında Kanun.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Soru 1: Alan adımı geri almak için dava açmak zorunda mıyım?
.tr uzantılı alan adları için dava açmak şart değildir. TRABİS bünyesindeki Uyuşmazlık Çözüm Merkezleri (UÇM), mahkeme yerine geçen hakem heyetleri gibi çalışır ve kararları bağlayıcıdır. Daha hızlı ve ekonomiktir.
Soru 2: Rakibim markamı Google reklamlarında (Adwords) kullanıyor. Suç mu?
Yargıtay'ın son kararlarına göre, rakip markayı "anahtar kelime" olarak seçip Google'da reklam vermek marka tecavüzü sayılmaktadır. Çünkü tüketici rakibi ararken sizin sitenize yönlendirilmektedir. Tazminat gerektirir.
Soru 3: Instagram kullanıcı adımı (Use ame) başkası almış ama kullanmıyor. Alabilir miyim?
Eğer o isim tescilli markanız ise ve hesabı tutan kişi bunu satmak için bekletiyorsa (kötü niyet), Instagram'a marka ihlali bildirimi yaparak hesabı alabilirsiniz. Ancak şahsi bir hesap ise ve kötü niyet yoksa (Ö : Adı Soyadı o ise) alamazsınız.
Soru 4: Gaziosmanpaşa'da bir firma ismimi kullanıyor, ne yapmalıyım?
Önce Türk Patent'ten marka tesciliniz olup olmadığına bakın. Tesciliniz varsa, firmaya ihta ame çekerek tabelasını, web sitesini ve sosyal medyasını değiştirmesini isteyebilirsiniz.
